เริ่มจากกำไรก่อน
ทั้ง Margin และ Markup ต้องรู้ต้นทุนและราคาขาย หากต้นทุนต่อชิ้น 60 บาทและราคาขาย 100 บาท กำไรเบื้องต้นคือ 40 บาท ก่อนค่าใช้จ่ายอื่นที่ยังไม่ได้รวม
Margin เทียบกำไรกับราคาขาย
Margin หรืออัตรากำไรต่อยอดขายตอบว่า ในยอดขายทุก 100 บาท เหลือกำไรตามต้นทุนที่นับไว้กี่บาท
Markup เทียบกำไรกับต้นทุน
Markup หรืออัตราบวกเพิ่มจากต้นทุนตอบว่า ราคาขายสูงกว่าต้นทุนกี่เปอร์เซ็นต์เมื่อใช้ต้นทุนเป็นฐาน
เหตุใดเป้าหมาย 40% จึงให้ราคาต่างกัน
ถ้าต้นทุน 60 บาทและต้องการ Markup 40% ราคาขายคือ 84 บาท แต่ถ้าต้องการ Margin 40% ราคาขายคือ 100 บาท เพราะสูตรใช้ฐานคนละตัว
| เป้าหมาย | สูตรราคา | เมื่อทุน 60 |
|---|---|---|
| Markup 40% | 60 × (1 + 0.40) | 84 บาท |
| Margin 40% | 60 ÷ (1 − 0.40) | 100 บาท |
จึงไม่ควรเขียนเพียง “ต้องการกำไร 40%” โดยไม่ระบุว่าเป็น Margin หรือ Markup
ตรวจให้ครบก่อนใช้เปอร์เซ็นต์
เปอร์เซ็นต์มีความหมายเท่ากับต้นทุนที่ใส่ไว้ หากต้นทุนยังไม่รวมบรรจุภัณฑ์ ค่าแรง ค่าใช้จ่ายร้าน ของเสีย หรือค่าธรรมเนียมช่องทาง ผลลัพธ์อาจดูดีกว่าความจริง อ่าน วิธีคำนวณต้นทุนสูตร ก่อนกำหนดเป้าหมาย
ผลหลังหักค่า GP เป็นอีกสถานการณ์หนึ่ง
ค่า GP หรือค่าธรรมเนียมคิดจากยอดขาย ทำให้รายรับที่ร้านได้รับลดลง ต้องคำนวณกำไรและ Margin ใหม่จากรายรับหลังหักค่าธรรมเนียม อย่านำ Margin หน้าร้านไปใช้กับเดลิเวอรีโดยไม่ตรวจซ้ำ
สรุปสั้น ๆ
- Margin: กำไร ÷ ราคาขาย
- Markup: กำไร ÷ ต้นทุน
- เปอร์เซ็นต์เท่ากันไม่ได้หมายถึงราคาขายเท่ากัน
- ระบุฐานทุกครั้งเมื่อคุยเรื่องเป้าหมายกำไร